Planując budowę tarasu drewnianego, jednym z najczęstszych dylematów jest wybór między modrzewiem europejskim a świerkiem pospolitym. Oba gatunki są powszechnie dostępne w polskich tartakach i każdy ma swoich zwolenników. Obiektywne porównanie parametrów technicznych, kosztów i trwałości pozwoli podjąć świadomą decyzję dopasowaną do indywidualnych potrzeb i budżetu.
Właściwości fizyczne i mechaniczne - twarde fakty
Podstawowe różnice między modrzewiem a świerkiem wynikają z ich budowy anatomicznej i składu chemicznego:
| Parametr | Modrzew europejski | Świerk pospolity |
|---|---|---|
| Gęstość (przy 12% wilgotności) | 550-650 kg/m3 | 400-470 kg/m3 |
| Twardość Brinella | 2,5 | 1,3 |
| Wytrzymałość na zginanie | 90-100 MPa | 65-80 MPa |
| Klasa trwałości naturalnej | 3-4 | 4-5 |
| Zawartość żywic | Wysoka | Umiarkowana |
| Odporność na grzyby | Dobra | Niska |
| Odporność na owady | Dobra | Niska |
Wyższa gęstość i twardość modrzewia przekładają się bezpośrednio na lepszą odporność na ścieranie, wgniecenia i uszkodzenia mechaniczne - cechy kluczowe dla powierzchni tarasowej, po której codziennie się chodzi, przesuwane są meble i na którą spadają różne przedmioty.
Trwałość na zewnątrz - kluczowe kryterium dla tarasu
Przy zastosowaniach zewnętrznych trwałość naturalna drewna jest parametrem decydującym. Modrzew dzięki wysokiej zawartości żywic i gęstej strukturze naturalnie opiera się degradacji biologicznej. Niezabezpieczony modrzew na otwartej przestrzeni wytrzymuje 10-15 lat, natomiast niezabezpieczony świerk zaledwie 3-5 lat. Po zastosowaniu odpowiedniej impregnacji i regularnym olejowaniu trwałość obu gatunków znacząco wzrasta, ale modrzew zawsze zachowuje przewagę wyjściową.
Warto również uwzględnić zachowanie drewna w trakcie starzenia. Modrzew z czasem uzyskuje szlachetny, srebrno-szary kolor patyny, który wielu osobom się podoba. Świerk natomiast ma tendencję do nierównomiernego szarzenia i rozwoju ciemnych plam, co jest mniej estetyczne. Oczywiście regularne olejowanie z filtrem UV zachowuje naturalny kolor obu gatunków.
Analiza kosztów - perspektywa krótko- i długoterminowa
Deski tarasowe z modrzewia są droższe od świerkowych o 40-60 procent - to znacząca różnica w przypadku tarasu o powierzchni 20-40 m2. Jednak analiza kosztów w dłuższej perspektywie przedstawia się odmiennie:
- Częstotliwość olejowania - modrzew wymaga olejowania co 2 sezony, świerk co sezon; przy cenie oleju tarasowego i robocizny, roczne koszty konserwacji świerka są wyższe
- Żywotność - taras modrzewiowy służy 20-30 lat, świerkowy 10-15 lat (przy regularnej konserwacji); w perspektywie 30 lat inwestor z tarasem świerkowym będzie musiał dwukrotnie wymieniać deski
- Koszty napraw - miękki świerk szybciej się ściera i uszkadza, co generuje koszty wymiany pojedynczych desek
W Tartaku Kołodziej przygotowaliśmy orientacyjne kalkulacje dla tarasu o powierzchni 25 m2. Koszt samych desek modrzewiowych jest wyższy o około 30-40 procent, ale w perspektywie 20-letniej całkowity koszt posiadania (deski + konserwacja + ewentualna wymiana) jest zbliżony lub nawet niższy dla modrzewia.
Estetyka i charakter wizualny
Aspekt wizualny to kwestia subiektywna, ale warto znać różnice. Modrzew wyróżnia się ciepłym, złotawo-brązowym kolorem z wyrazistym rysunkiem słojów i charakterystycznymi, ciemnymi sękami. Drewno ma intensywny, żywiczny zapach, który utrzymuje się przez pierwsze miesiące po montażu. Świerk jest jasny, niemal biały z delikatnym, subtelnym rysunkiem słojów. Jego neutralna kolorystyka stanowi doskonałe tło do barwienia lakierobejcami w dowolnym kolorze - od bieli, przez szarości, po ciemne brązy.
Rekomendacje - który gatunek wybrać
Na podstawie wieloletniego doświadczenia w produkcji desek tarasowych, nasze rekomendacje są następujące. Wybierz modrzew, jeśli: budujesz taras na lata i cenisz trwałość, nie chcesz konserwować tarasu częściej niż co 2 lata, taras będzie intensywnie użytkowany (duża rodzina, obiekt turystyczny), zależy Ci na naturalnej odporności na wilgoć i grzyby. Wybierz świerk, jeśli: budżet jest głównym kryterium i chcesz zminimalizować koszt początkowy, planujesz pomalować taras na konkretny kolor (świerk lepiej przyjmuje barwniki), taras jest zadaszony i mniej narażony na opady, akceptujesz konieczność częstszej konserwacji i krótszą żywotność. W Tartaku Kołodziej oferujemy deski tarasowe z obu gatunków w profilach gładkim i ryflowanym. Niezależnie od wybranego drewna, kluczem do długowieczności tarasu pozostaje prawidłowy montaż na solidnej podkonstrukcji i regularna konserwacja olejowa.
